‘Gıda Fiyatlarındaki Artış Hızlandı’

Birleşik Kamu-İş Tekirdağ İl Başkanı Rıdvan Dırak, Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR tarafından açıklanan Ekim 2026 gıda fiyatları verilerine ilişkin değerlendirmede bulundu. Verilere göre gıda fiyatları ekim ayında bir önceki aya kıyasla yüzde 4,7, son bir yılda yüzde 53,8 ve 2026 yılının ilk on ayında yüzde 48,1 oranında arttı. Eylül 2021’de 100 liraya alınabilen temel gıda sepetinin fiyatının Ekim 2026’da 2 bin 453 liraya yükselmesi, gıda harcamalarındaki artışın boyutunu ortaya koydu.

Kamu-İş Tekirdağ İl Başkanı Rıdvan Dırak, temel gıda maddelerindeki fiyat artışlarına ilişkin yaptığı değerlendirmede, vatandaşların günlük yaşamını doğrudan etkileyen gıda enflasyonunun özellikle dar gelirli kesimler üzerindeki etkilerine dikkat çekti.

Birleşik Kamu-İş Konfederasyonu Ar-Ge birimi KAMUAR’ın, Türkiye genelinde yaygın şubelere sahip zincir marketlerden derlediği fiyatlarla hazırladığı ve 64 temel gıda maddesini kapsayan araştırmanın Ekim 2026 sonuçları, gıda fiyatlarındaki yükselişin sürdüğünü gösterdi. Araştırmaya göre yaz aylarında yavaşlayan fiyat artışları sonbaharla birlikte yeniden hızlandı.

Haziran ayında yüzde 1,9, temmuzda yüzde 1,6 ve ağustosta yüzde 0,5 olarak hesaplanan aylık gıda fiyat artışı, eylül ayında yüzde 2,7’ye, ekim ayında ise yüzde 4,7’ye çıktı. Böylece gıda fiyatlarında aylık bazdaki yükseliş yeniden hız kazanırken, fiyat artışlarının aralıksız devam ettiği dönem 77 aya ulaştı.

BEŞ YILDA GIDA SEPETİNİN FİYATI 24 KATI AŞTI

KAMUAR verilerine göre Eylül 2021’den Ekim 2026’ya kadar geçen dönemde gıda fiyatları toplam yüzde 2.353 oranında arttı. Beş yıl önce 100 liraya satın alınabilen temel gıda sepetinin aynı dönemde 2 bin 453 liraya mal olması, tüketicilerin gıda harcamalarında yaşanan değişimi ortaya koydu.

Gıda fiyatlarındaki artışın ücretlerdeki yükselişi geride bırakması, çalışanların alım gücü açısından da önemli bir sorun olarak öne çıktı. Araştırmada yer alan karşılaştırmaya göre aynı dönemde kamu çalışanlarının maaş ve ücretlerindeki artış yüzde 1.292 seviyesinde kaldı. Eylül 2021’de 100 lira olan ortalama kamu çalışanı ücretinin 1.392 liraya yükseldiği belirtilirken, aynı temel gıda sepetinin fiyatı 2 bin 453 liraya çıktı.

Bu karşılaştırma, ücret artışlarının temel gıda harcamalarındaki yükselişi karşılamakta yetersiz kaldığını gösterdi. Verilere göre kamu çalışanlarının gıda fiyatları karşısındaki reel alım gücü yüzde 43,3 oranında geriledi.

EN FAZLA ARTIŞ SEBZE VE MEYVE FİYATLARINDA

Ekim ayında gıda harcama gruplarının büyük bölümünde fiyat artışı yaşandı. Ekmek, pirinç, un ve bulgur grubunda fiyatlar aylık yüzde 0,4 artarken, et ve balık grubundaki artış yüzde 1,6 olarak hesaplandı. Süt, süt ürünleri ve yumurta grubunda yüzde 3,6 oranında yükseliş kaydedildi. Margarin ve sıvı yağ fiyatlarında ise aylık değişim görülmedi.

Meyve fiyatları ekim ayında yüzde 5,5, işlenmiş gıda ürünleri yüzde 1,5 oranında arttı. Bakliyat grubunda ise yüzde 7,2’lik yükseliş yaşandı.

Özellikle taze sebze fiyatlarındaki artış dikkat çekti. Araştırmada sebze fiyatlarının ekim ayında bir önceki aya göre yüzde 23,7 yükseldiği belirtildi. Bu gelişme, temel beslenme ürünlerine erişimde yaşanan maliyet artışlarını yeniden gündeme taşıdı.

YILIN İLK ON AYINDA GIDA FİYATLARI YÜZDE 48,1 ARTTI

Ocak-ekim dönemini kapsayan verilere göre gıda ürünlerinin farklı gruplarında önemli fiyat artışları gerçekleşti. Ekmek, un, bulgur ve makarna fiyatları yüzde 36,1; et ve balık fiyatları yüzde 36,7; süt ürünleri ve yumurta fiyatları yüzde 34,3 oranında arttı.

Aynı dönemde yağ fiyatlarında yüzde 15,7, meyve fiyatlarında yüzde 62,6 ve sebze fiyatlarında yüzde 147,5 artış hesaplandı. Bakliyat fiyatları yüzde 49,3, diğer gıda ürünleri ise yüzde 25 oranında yükseldi.

Yılın ilk on aylık döneminde temel gıda sepetindeki toplam fiyat artışı yüzde 48,1 olarak kaydedildi. Ekim ayı sonu itibarıyla son bir yıllık artış yüzde 53,8’e ulaşırken, son 12 aylık ortalama fiyatlar da önceki 12 aylık ortalamaya göre yüzde 55,2 yükseldi.

Yıllık bazda sebze fiyatları yüzde 159,1, meyve fiyatları yüzde 65,7 ve bakliyat fiyatları yüzde 66,3 arttı. Et ve balık grubundaki yıllık artış yüzde 52,8 olarak hesaplanırken, süt ürünleri ve yumurta grubunda yüzde 30,4’lük yükseliş görüldü.

DAR GELİRLİLERİN GEÇİM MÜCADELESİ AĞIRLAŞIYOR

Gıda fiyatlarındaki yükseliş, gelirlerinin önemli bir bölümünü temel ihtiyaçlara ayırmak zorunda kalan çalışanlar, emekliler, işsizler ve dar gelirli vatandaşlar açısından geçim koşullarını doğrudan etkiliyor. Özellikle temel beslenme ürünlerindeki fiyat artışlarının ücret artışlarının üzerinde seyretmesi, hane bütçelerinde gıdaya ayrılan payın büyümesine neden oluyor.

KAMUAR’ın açıkladığı verilerde, gıda fiyatlarındaki yükselişin yanı sıra tarım sektöründeki sorunlar ve üretim maliyetlerindeki artışların da önümüzdeki dönemde fiyatlar üzerinde etkili olabilecek unsurlar arasında bulunduğu belirtildi. Haber Merkezi