2025 ULUSLARARASI KOOPERATİFLER YILI

2012 Uluslararası Kooperatifler Yılı’nın başarısının ardından, 19 Haziran 2024’te, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu, 2025’i resmen Uluslararası Kooperatifler Yılı olarak ilan etti (1).

Bu girişim, kooperatiflerin sürdürülebilir kalkınma, yoksulluğu ortadan kaldırma ve  ekonomik büyümeyi teşvik etmede ne kadar önemli olduğunu gösteriyor.

2025 Kooperatifler yılının teması  “Kooperatifler Daha İyi Bir Dünya İnşa Ediyor”.

Kooperatifler günümüzün küresel sorunlarına  çözümler getirebilecek kuruluşlar.

Sosyal, ekonomik ve çevresel boyutlarda sürdürülebilir kalkınmaya katkıda bulunan kooperatifler,  Birleşmiş Milletlerin Sürdürülebilir Kalkınma Hedeflerine ulaşmada öncü güçlerden.

KOOPERATİFLER YILININ AMAÇLARI

2025.coop sitesinde kooperatifler yılının amaçları söyle belirtiliyor:

-Kamuoyunda  farkındalık yaratmak, kooperatiflerin sürdürülebilir kalkınmaya katkılarını vurgulamak.

-Girişimcilik ekosistemini ve kooperatifler ile ilgili  kuruluşları güçlendirmek.

-Küresel çapta kooperatifler için yasal ve politik ortamların oluşturulmasını teşvik etmek.

-Yeni liderleri teşvik etmek ve gençleri kooperatif hareketine dahil etmek.

EĞİTİM KOOPERATİFLERİ

Kooperatifler yılı çerçevesinde, eğitim kooperatiflerinden bahsetmek istiyorum:

Eğitim kooperatifleri; sosyal kooperatifler statüsünde, kurucu veya ortak bireylerin birleşerek kurdukları sosyal niteliği ön planda olan bir ortaklık türüdür.

Bu kapsamda eğitim kooperatiflerinin amacı, paydaşlarının eğitim ihtiyacını karşılamak için özel öğretim kurumları mevzuatına bağlı olarak kurum açmak, işletmek, araştırma yapmaktır.

Eğitim kooperatifleri aracılığıyla kurulan okullar kâr amacı gütmeyen, eğitim hizmetine daha nitelikli bir şekilde ulaşmak isteyen bireylerin birleşerek kurdukları özel öğretim kurumlarıdır.

Eğitim kooperatiflerinin ortakları,çoğu zaman kurdukları okulların sermayedarı, yöneticisi, müşterisi ve velisi olarak yer alırlar ve bu okullar, çok paydaşlı bir yönetim modeli ile faaliyetlerini sürdürür.

Halen Avrupa ve Amerika’da toplamda 700’den fazla kooperatif okulu vardır (2).

BAŞKA BİR OKUL MÜMKÜN (3)

Türkiye’de Eğitim Kooperatifleri için “Başka Bir Okul Mümkün Derneği”, BBOM, iyi bir örnektir.

Başka Bir Okul Mümkün fikri İstanbul’da bir grup ebeveynin çocuklarını gönderecek okul arayışıyla 2009’da doğdu.

Sonra çeşitli şehirlerde Eğitim Kooperatifleri kuruldu.

Bodrum Eğitim Kooperatifi, Eylül 2013’de, BBOM Modelini uygulayacak bir ilkokulu, -çocukların koyduğu- “Mutlu Keçi” adıyla açtı.

Derneğin öğretmenler için de eğitim programları var (4).

DİKKAT: “Öğrenme Ortaklığı” denen bu programın 3 Şubat-1 Haziran 2025 tarihleri arasında yapılacak uygulaması için başvuru süresi 10 Ocak 2025’te sona eriyor.

“Öğrenme Ortaklığı” eğitimi  internet üzerinden  haftalık toplantılar şeklinde yapılıyor.

KAYNAKLAR

(1) https://2025.coop/

(2) Ardakoç, İlayda, & Görgü, E. (2023). Eğitim kooperatifi okulları üzerine nitel bir çalışma. Yaşadıkça Eğitim, 37(1), 269-293. https://doi.org/10.33308/26674874.2023371512

(3) https://dernek.baskabirokulmumkun.org/

(4) https://ogretmenkoyu.baskabirokulmumkun.org/ogrenme-ortakligi-programi/

(5) https://www.coopschools.uk/