MAVİLER, BEYAZLAR

Kamerun’lu bir tanıdığım, ülkesindeki iç savaşın, İngilizce konuşan Kamerun’lular ile Fransızca konuşan Kamerun’lular arasında olduğunu söylemişti.

Bir ülkenin başına gelebilecek en kötü şey olan iç savaşın, sömürge yıllarından kalan ikinci dil farklılığına indirgenmesini acı ama ilginç bulmuştum.

Psikolog Henri Tajfel’in geliştirdiği  “Sosyal Kimlik Teorisi”, kabile davranışını anlamakta yardımcı olan bir kuram (*).

Tajfel deneylerinde, insanların, çok önemsiz, anlamsız nedenlerle hemen gruplara bölündüğünü ve grup çıkarlarını kollamaya başladığını gözlemlemiş.

Gruplar o kadar ileri gitmişler ki, her iki tarafın 5-5 kazanacağı bir çözüm yerine, kendilerinin 4 karşı tarafın 3 kazanacağı bir çözümü tercih eder hale gelmişler.

Hizipçilik, futbol takımı tutma  gibi olaylar bu  “kabile davranışı”  kapsamında ele alınabilir.

Saçma nedenlerle gruplaşmalara  güzel bir örnek, Jonathan Swift’in 1726’da, İngiltere’deki politik sistemi eleştirmek için yazdığı “Gulliver’in Seyahatleri”nde anlatılıyor.

LİLLİPUT BLEFUSCU SAVAŞLARI

Gemisi batınca, Gulliver minik insanlar ülkesi Lilliput’a çıkar.

Lilliput imparatoru ile arkadaş olur.

İmparator çocukken kırdığı bir yumurta  bir gün elini kesmiş.

Babası, derhal yumurtaların geniş ucundan kırılmasını yasaklamış.

Yumurtaları geniş ucundan kırmakta direnen bir kısım halk, komşu imparatorluk Blefuscu’ya sığınmış.

İki ülke arasında 36  “Lilliput yılı” süren bir savaş çıkmış.

Yumurtaların hangi uçtan kırılması  konusunda büyük peygamber Lustrog’un kitabı Blundecral’ın 44. bölümünde, “Bilin ki gerçek inananlar yumurtalarını uygun olan uçtan kırarlar” diye yazıyormuş.

Kutsal kitaptaki açıklama pek işe yaramamış, yumurtanın sivri ucu / geniş ucu kavgası 30 bin  askerin hayatına mal olmuş.

Anlaşılan politik çekişmeler 400 yıldan beri pek değişmemiş.

SÜLEYMANPAŞA DELEGE SEÇİMLERİ

CHP’nin 2025 Kongreler sürecinde, Süleymanpaşa merkez delege seçimleri, 17 Ağustos Pazar günü yapıldı.

Tekrar aday olan mevcut ilçe başkanı Ali Engin, beyaz liste ile çıktı.

Karşısına, değişim ve daha çok tabana dayanan bir yönetim tarzı iddiasında olan Gökçe Bayol, mavi liste ile çıktı.

Gruplar arasındaki fark, sadece listelerin renklerinden ibaret değil.

Kendi ifadeleriyle “mahalle arkadaşları”ndan oluşan dar bir kadroyla çalışmayı tercih eden mevcut yönetim ve uzantıları, yenilikçi olamadı, öncekilerden farklı bir şey yapamadı.

Gökçe Bayol ise, örgüte yeni bir heyecan getirdi.

Gökçe Bayol ve ekibi, seçim stratejisi, organizasyon becerisi ve çalışkanlığı ile kısa sürede tabana ulaşarak, vaat edilen değişimi gerçekleştireceğine ve yenilikçi bir yönetim kuracağına dair bir güven oluşturdu.

Üstelik bu, adil şartlarda olmayan bir seçim sürecinde başarıldı.

Adil şartlar derken, aday olan bir kişinin, aynı zamanda seçim sürecini yönetiyor olmasını kastediyorum .

Tüzük bu duruma izin veriyor ama, gelecek Tüzük kurultaylarında bu maddenin değişmesi, veya seçim işlerinin tarafsız bir kurul denetiminde olması sağlanmalı.

Mahalle delegesi seçim tarihinin ilçe yönetimin  kararıyla erkene alınması, il yönetiminin taraflı davranması, bazı köy delegelerinin seçim yapılmadan mevcut yönetim tarafından belirlenmesi gibi olumsuz örnekler kesinlikle olmamalı.

Şimdilik yarış başa baş gidiyor.

Ne yazık ki kongrede, basit çoğunluk yöntemi ve blok listelerle yapılan seçim sonunda, taraflardan biri, sadece birkaç oy  farkıyla kaybedecek.

Emeklerin ziyan olmaması, dargınlıkların ortaya çıkmaması için, yeni yönetim kurulunun tüzükte yazıldığı gibi çarşaf liste ile seçilmesi, veya ortak bir liste hazırlanması düşünülmeli.

Tarafların delege sayılarının bu kadar yakın olduğu bir kongrede, hayal kırıklıkları da büyük olacak.

O nedenle, başkan adaylarının kongrede yapılacak seçim yönteminde anlaşmaları yerinde bir hareket olur.

Milletvekili ve belediye meclis üyeleri seçimlerinde uygulanan orantılı sayım sistemi d’Hondt, delege sayıları baz alınarak ortak liste hazırlanmasında kullanılabilir.

(*)https://youarenotsosmart.com/transcripts/transcript-tribal-psychology/