YURTSEVER AYDINLAR FORUMU

“Yurtsever Aydınlar Forumu” diye adlandırdığımız bir arkadaş grubumuz var.

CHP üyelerinden oluşan grup, ayda bir internet üzerinden toplanıyor, ülkenin sorunlarını, özellikle de CHP’nin sorunlarını tartışıyoruz.

Başlıktaki her kelimenin anlamına uygun olarak yürüyen grup, önümüzdeki günlerde YouTube, X gibi platformlarda açılmaya karar verdi.

Açılmaya karar verince, kendi aramızda iken kulağımıza hoş gelen, “aydın / entelektüel” sözcüğünün çok iddialı karşılanıp karşılanmayacağı sorusu aklıma takıldı.

21 Aralık 2023’te Seyid H. Alatas’ın “Entelektüeller ve Aptallar” başlığıyla çevrilmiş olan kitabı hakkında bir yazı yazmıştım (https://habertrak.com.tr/kose-yazisi/entelektueller-h124381.html).

Şimdi bu yazıdan ve “ Entelektüel Karakter / Intellectual Character” başlıklı bir kitaptan alıntılar yaparak sorumu cevaplamaya çalışacağım.

ENTELEKTÜELLER HANGİ SOSYOLOJİK ÖZELLİKLERİ GÖSTERİRLER ?

“1-Farklı oranlarda da olsa tüm sınıflardan olabilirler.

2-Çeşitli kültürel veya siyasi hareketleri destekler veya karşı çıkarlar.

3-Meslekleri çoğunlukla yazar, öğretim görevlisi, şair, gazeteci ve benzeri sahalardadır.

4-Bir dereceye kadar toplumun geri kalanından uzak dururlar, kendi gruplarına karışırlar.

5-Bilginin sadece teknik ve mekanik yanıyla ilgilenmezler: Din, iyi yaşam, sanat, milliyetçilik, planlı ekonomi, kültür ve benzerleri hakkındaki fikirler onların düşünce dünyasına aittir. Ayrıca entelektüeller, uzmanların aksine, olayları birbirleriyle ilişkileri ve bütünlükleri açısından geniş bir perspektiften görmeye çalışırlar.

6-Entelektüeller grubu, toplumun her zaman küçük bir bölümünü oluşturmuştur.”

ENTELEKTÜELLERİN ÜSTLENEBİLECEĞİ KARAKTERİSTİK SORUNLAR VE EYLEMLER NELERDİR?

“1- Bunlar uzmanlar tarafından ele alınmayan ve alınamayan sorunlardır.

2- Entelektüel faaliyet alanı, herhangi bir disiplin tarafından belirlenen sınırları takip etmez.

3- Entelektüel tutum, müfredat ve sabit bir çalışma yılı açısından resmi ve disiplin odaklı bir eğitimle oluşturulamaz.

4- Entelektüel faaliyetin nesnesi her zaman daha geniş bir yaşam ve düşünce bağlamı ile ilişkilidir; temel değerlere ve sorumluluklara nüfuz eder.

5- Entelektüel uğraş, bir meslek değildir ve bu nedenle mesleklerin ortaya çıkışını ve gelişimini belirleyen faktörlere tabi değildir.

6- Entelektüel ilgi geçmişi, bugünü ve geleceği kapsar”

ENTELEKTÜELLERİN ALTI TEMEL EĞİLİMİ

“Entelektüel Karakter” kitabının yazarı R. Ritchhart, entelektüel karakteri, bir kişinin öğrenmeye, problem çözmeye ve dünyayla etkileşimini şekillendiren, üretken zihin alışkanlıklarının tümü olarak tanımlıyor.

Yazar, çeşitli  araştırmaları sentezleyerek, entelektüel karakterin temelini oluşturan altı özelliği belirlemiş.

1-Merak: Gerçek bir merak ve sorgulama duygusundan kaynaklanan, sorgulama, keşfetme ve konuları derinlemesine inceleme motivasyonu.

2-Açık fikirlilik: Yeni veya karşıt bakış açılarını değerlendirme, varsayımlara meydan okuma ve ikna edici kanıtlar ışığında görüşlerini değiştirme isteği.

3-Stratejik Düşünme: Öğrenme hedeflerine ulaşmak için planlama, hedef belirleme, kaynakları yönetme ve kendi düşünme süreçlerinin farkında olma ve  izleme becerisi.

4-Sağlıklı Şüphecilik: İddiaları sorgulama, kanıt talep etme ve bilginin güvenilirliğini ve geçerliliğini eleştirel bir şekilde değerlendirme eğilimi.

5-Gerçeği Aramak: Doğruluk, derinlik ve kanıta dayalı akıl yürütmeye olan bağlılık, gerçeği bulma ve dile getirme konusunda etik bir bağlılık.

6-Katılım ve Azim: Karmaşıklıklarla boğuşma isteği, zorluklara karşı direnme ve cevapları hemen belli olmasa bile zorlu görevlerle ilgilenmeye devam etme becerisi.

SONUÇ

“Acaba ben ne kadar aydınım?” sorusunu cevaplamak için bir yol bulundu gibi gözüküyor.

Entelektüel olmak bir bilgi deposu olmaktan çok, bir düşünme biçimi, bir tutum olarak tanımlanıyor.

Bunu, entelektüelliği tartışılmayacak bir kişi olan Socrates, zaten “Bildiğim tek şey hiçbir şey bilmediğimdir” özdeyişi ile de ifade etmiş.

Yukarıdaki 18 maddeyi bir “Entelektüellik Testi” şeklinde ele alabiliriz.

Bu özelliklerin yüzde kaçını kendinizde buluyorsunuz?