Tüketicilerin çiğ süte olan taleplerinin artışıyla birlikte çiğ süt satışı da artış gösterdi. Süt tartışmaların merkezine de, “çiğ süt tüketicileri” bilinen ismiyle, “sokak sütü”ne olan ilginin artarak devam ettiğine vurgu yapıldı.
Tüketicinin artan süt talebinin karşılanması adına sütün pazarlama aşamasındaki fiyatların en aza indirilmesi gerektiğine dikkat çeken Tekirdağ Süt Üreticiliği Birliği Başkanı Şerif Baykut, “Marketlerde süt ve süt ürünlerine baktığımız zaman fiyatların yüksek olduğunu görüyoruz. Yani süt ve süt ürünlerinde çiftçi değil de market kazanıyor. Süt üreticiden direkt tüketiciye ulaşmalı. Bu nedenle ‘halk süt’ hayata geçirilmeli” değerlendirmesinde bulundu.
TÜİK VERİLERİ NE DİYOR?
Ticari süt işletmelerince Aralık ayında 768 bin 714 ton inek sütü toplandı. Toplam süt üretimi 22,1 milyon ton olarak, toplam süt üretimi 2018 yılında bir önceki yıla göre %6,9 artarak 22 milyon 121 bin ton olarak gerçekleşti. Bu miktarın %90,6’sını inek sütü, %6,5’ini koyun sütü, %2,5’ini keçi sütü ve %0,3’ünü manda sütü oluşturdu.
Büyükbaş hayvan sayısı 17,2 milyon baş olarak, büyükbaş hayvan sayısı 2018 yılında bir önceki yıla göre %6,9 artarak 17 milyon 221 bin baş olarak gerçekleşti. Büyükbaş hayvanlar arasında yer alan sığır sayısı %6,9 artarak 17 milyon 43 bin baş olurken, manda sayısı %10,5 artış ile 178 bin 397 baş olarak gerçekleşti.
Küçükbaş hayvan sayısı 46,1 milyon baş olarak, küçükbaş hayvan sayısı 2018 yılında bir önceki yıla göre %4,1 oranında artarak 46 milyon 117 bin baş olarak gerçekleşti. Küçükbaş hayvanlar arasında yer alan koyun sayısında bir önceki yıla göre %4,5 oranında bir artış meydana geldi ve 35 milyon 195 bin baş olarak gerçekleşti. Keçi sayısında ise yine bir önceki yıla göre %2,7 oranında bir artış meydana geldi ve 10 milyon 922 bin baş olarak gerçekleşti.
ÇİĞ SÜTE OLAN TALEBİN NEDENLERİ
Kentlerde yaşayanlar dahil çiğ sokak sütü tüketmeyi tercih edenler; teknolojik işlem görmüş sütlerin katkı maddeleri içerdiğine, bu maddelerinde insan sağlığı bakımından zararlı olduğuna inanılır. Bu tüketiciler sokak sütçüsünden temin ettikleri çiğ sütün doğallığından dolayı başta yoğurt olmak üzere pek çok süt ürünün yapımına daha elverişli olduğu gerekçesiyle tercih ettikleri ileri sürüldü.
Sokak sütü tüketenlerce ayrıca, pastörize ve sterilize süt ile sokak sütü arasındaki fiyat farkının yanında sütün kapılarına kadar getirilmesi ve satıcıya olan güven, sokak sütünün koruyucu madde içermediği ve daha taze olması gibi nedenler öne sürüldü.
Gıda, Tarım ve Hayvancılık Bakanlığı web sayfasında da yer verilen açıklamada, ilgili bakan özetle; çiğ süt tüketiminde oluşan yoğun talebe çözüm bulabilmek için bu sütü sağlıklı bir biçimde tüketiciyle buluşturmayı amaçladıklarını ve bu nedenle bir düzenleme öngördüklerini, gerekli ekipmanlarla çiğ sütün 4°C’nin altında soğutularak uygun cihazlar yardımıyla 24 saat içerisinde tüketiciye ulaştırılacağını belirterek, süt arzında bir problem olmadığını ancak tüketimi daha da artırmak için çaba gösterdikleri belirtildi.
“MARKET YASASI DEĞİŞTİRİLMELİ”
Tüketicinin ucuz süt alması, üreticinin de para kazanması adına sütün pazarlama aşamasındaki aracı fiyatlarının en aza indirilmesi gerektiğini savunan Tekirdağ Süt Üreticiliği Birliği Başkanı Şerif Baykut, “Marketlerde süt ve süt ürünlerine baktığımız zaman fiyatların yüksek olduğunu görüyoruz. Yani süt ve süt ürünlerinde çiftçi değil de market kazanıyor. Market yasası kesinlikle değiştirilmeli. Bir de süt üreticiden direkt tüketiciye ulaşmalı. Biz de ‘halk süt’ yapalım dedik. İşte bunların hayata geçirilmesi gerekiyor. Mesela İzmir’de ve Eskişehir’de halk süt örneği var. Ucuz ve kaliteli sütün teşvik edilmesi için belediyeler ve kooperatifler iş birliği yapmak zorunda. Hükümet de onlara destek vermeli. Tüketicinin ucuza süt almasının, üreticinin de para kazanabilmesi için aracı fiyatlarının en aza indirilmesi gerekiyor.” diyerek sözlerini noktaladı.
Habertrak/Ayşe Çinar
