OKUMAK İSTİYORUZ

Bazı okurlarımın, düzenli okuyucular olduğundan eminim. Düzenli bir okuyucu iseniz, fiziksel baskılı kitapları okumanın zorluklarını bilirsiniz. Yayınlandıktan sonra kitapçıya gelmesini beklemek, kitabı kaybetmediğinizden emin olmak, ıslatmamak, fiziksel baskılı kitaplara sahip olmanın zorlukları. Kimi okurlar, bu zorluklarla uğraşmamak için dijital ortamdan kitap veya gazete okuyor. Belki, sizde bu yazımı www.habertrak.com.tr üzerinden okuyorsunuz.

Fiziksel baskıların bir zorluğu daha var, masraflı olmaları. Fiziksel baskıları hazırlamak, ulaştırmak, hata kontrolünü yapmak, resmi kurumlarca denetlenmesini sağlamak, kesilecek komisyonlar, fiziksel baskıların fiyatlarını ister istemez ‘erişilemez’ hale getiriyor.

Eski bir yazımda bahsetmiştim; birçok gencin, satın alamadığı veya bölgesinde bulunmadığı için erişemediği, hayalindeki kitaplar var. En acısı, yurt dışındaki insanların yüzüne bile bakmadığı kitapların, ülkemizdeki okurlar için büyük bir servet olmaları.

Hal böyle olunca, fiziksel baskılara erişemediğimiz için birçok genç dijital hikâyelere ve kitaplara yöneliyor. Daha doğrusu, yöneliyor-du.

Dijital kitap okumak isteyenlerin ve yazdıkları kitapları, büyük basımevlerine bağlı kalmadan yayınlamak isteyenlerin kullandığı bir platform var, ismi Wattpad(vetped diye okunur). Belki duydunuz, belki duymadınız, belki duydunuz ancak önemsemediniz. Ben, duyup önemsemeyenler arasındayım. Wattpad’in varlığından haberdar olmama rağmen siteye bir defa bile girmedim. Artık giremeyeceğim. Sebebi ise, gitgide zorlaşan okuma koşullarına rağmen Wattpad’e Ankara 10. Sulh Ceza Hâkimliğince erişim engeli verilmesi.

Erişim engelinin sebebini hala bilmiyoruz. Bu nedenle, erişim engelinin doğruluğu veya yanlışlığı hakkında konuşmayı doğru bulmuyorum. Bildiğim tek şey, Wattpad’e erişim engeli getiren ilk ülke biziz.

Bu erişim engeli yüzünden, birçok okur –hele ki az bulunan genç ve çocuk okurlar- okumayı bırakacak. Birçok yazar, yayıncılar altında ezilecek veya kitaplarının yayınlanma şansını yakalayamayacak.

Dünyada ve ülkemizde yazılan birçok Wattpad hikâyesi, gördüğü ilgi nedeniyle fiziksel basıldı. İşin garip tarafı, ilk olarak Wattpad’te yayınlanan sonra fiziksel basılan kitapların satışı hala devam ediyor. Yani Wattpad kitaplarını, ilk yayınlandıkları yerden okuyamıyorsunuz ancak fiziksel hallerini satın alabiliyorsunuz.

Durumlar garip, birkaç haftaya her şey açıklanır. Üzücü olan tarafıysa, okumak çok zorlaşacak. Birçok kişi, okumayı bırakacak. İnternet üzerinden okuyanlar, fiziksel baskıların fiyatlarına ve zorluklarına katlanmak zorunda kalacak veya okumayı tamamen bırakacak.

İçimi karartmak istemiyorum ancak kitap okumak, okuma kültürü gitgide yok oluyor. Bunu bir eksiklik olarak görüyorum, büyüklerin söylediği tarzdan bir eksiklik değil. Kitaplar, bana ve birçok okura diğer medyalardan daha avantajlı geliyor.

Düşüncelerinizi, kitaplar ile istediğiniz kadar kapsamlı ve uzun paylaşabilirsiniz. Aklınızdaki bir ideolojiyi, komünist manifesto’da olduğu gibi 100 sayfanın altında anlatabilir, bir insanın düşünce yapısını bir gecede değiştirebilecek eserler yaratabilirsiniz.

Kitapların bu etkisi, başka medyalarda bulunmuyor. Buna rağmen kitap okumak, kasıtlı veya kasıtsız bir şekilde engelleniyor. Umarız ki, Wattpad’e kavuşuruz veya Wattpad benzeri yerli bir web sitesinin yaygınlaştığına şahit oluruz. Uygulama ve web sitesi geliştiricileri için bu iyi bir fırsat. Yerli geliştiriciler, insanların dijital kitap okuyabileceği veya yayınlayabileceği birplatform kurarsa başarılı olacağını düşünüyorum.

Durumlar böyle değerli okurlarım. Umarım, okumaya erişimimizi tekrardan kazanırız.